Ontdek, proef en beleef het platteland van morgen
/gratis-abonnement
Denk-pistes

In het spoor van: de loonwerker

Hoera! Afgelopen weekend mochten we eindelijk genieten van een paar mooie zomerdagen. Maar terwijl de meesten van ons dan naar zee trekken voor wat vakantie, was dit weekend een van de drukste periodes voor een heel speciaal soort ondernemer: de loonwerker. Benieuwd hoe zijn dag eruit ziet?
 
De meeste landbouwers hebben zelf een aantal tractoren en landbouwmachines in eigendom. Daarmee bewerken ze doorheen het jaar hun akkers. Maar om bijvoorbeeld gerst te oogsten, heb je een maaidorser (ook wel ‘pikdorser’ genoemd) nodig. Zo’n enorme machine is voor veel boeren een te grote investering, dus betalen ze een loonwerker om hun rijpe graan te komen afrijden. Deze loonwerker heeft verschillende maaidorsers en andere machines in eigendom en werkt dus telkens even in ‘loondienst’ van de landbouwer die hem inhuurt. Het werk dat hij doet kan gaan van het dorsen van graan tot het zaaien van maïs en het maken en persen van hooi. Veldverkenners mocht een dagje meelopen met loonwerker Jan Claes uit Miskom.
 
7:00       Jan komt aan bij de hangar waar zijn machines staan. Voor ze kunnen uitrijden moet er nog heel wat gebeuren. Onderhoud is enorm belangrijk, want er is niets zo vervelend als in panne staan op het veld. Een van de eerste dingen die Jan  vandaag doet, is de pers om balen hooi te maken in orde zetten, want het is de eerste keer dit jaar dat deze de baan op gaat. De landbouwer die deze pers gehuurd heeft, wil graag dat de balen met natuurlijke koord gebonden worden. “Die breekt sneller dan de standaard blauwe plastic koord, dus ik gebruik ze liever niet. Maar deze boer wil vermijden dat er kleine stukjes plastic op zijn weide achterblijven. Klant is koning”, vertelt Jan.
 
2-bewerkt.jpg
 
8:10       De chauffeurs die voor Jan werken komen druppelsgewijs de hangar binnen. Ze hebben elk een maaidorser waarmee ze uitrijden en die ze in orde moeten zetten. Smeren dus, die handel!
 
4-bewerkt.jpg
 
10:00     Een maaidorser bestaat uit ongelofelijk veel onderdelen. En die laten het vroeg of laat eens afweten. De kunst is om de problemen op te sporen en ze snel weer in orde te zetten. Een van de mesjes op de coupe van een maaidorser stond los. Jan en chauffeur Koen zetten het terug vast.
 
5-bewerkt.jpg
 
11:00     Wie denkt dat een loonwerker alleen maar met zijn machines bezig is, is goed fout. Jan wordt de hele dag door gebeld door klanten die een maaidorser of bottenpers willen reserveren. Zijn telefoon staat roodgloeiend. “Dit seizoen is extra druk omdat de grasoogst door het slechte weer zo laat op gang is gekomen. Andere jaren was het hooi al lang binnen, nu valt dat samen met de gerstoogst. Maar we kunnen niet overal tegelijk zijn, en dan moet ik al eens mensen teleurstellen. Dat is nooit leuk.”
 
12:00     Eindelijk, de zon breekt door de wolken. Tijd om te vertrekken dus! Maar niet voor de planning van de dag overlopen wordt en alle chauffeurs precies weten bij welke landbouwer en op welke akker ze verwacht worden.
 
12:30     En avant, marche! Een maaidorser mag niet op straat rijden met zijn maai-element (mes) aan de voorkant van de machine. Dat is door zijn grootte en breedte te gevaarlijk voor de andere weggebruikers. Het mes staat dus op een aanhangwagen die achter de maaidorser aangekoppeld wordt.
 
6-bewerkt.jpg
 
13:00     Yes, we komen aan bij het eerste gerstveld van vandaag! Voor we kunnen beginnen moet het maai-element dat nu op de kar ligt nog aan de voorkant van de maaidorser gemaakt worden. Makkelijker gezegd dan gedaan, want zoiets kan niet gewoon op straat. Omdat er weinig plaats is trekt de tractor de kar met maai-element het veld in, waar de maaidorser het kan oppikken.
 
7-bewerkt.jpg
 
13:20     Het dorsen kan beginnen. Chauffeur Koen is blij dat dit een hoger gelegen akker is. “Gisteren ben ik vijf keer blijven vaststeken op hetzelfde veld. Door de regen van de voorbije weken is de grond enorm zompig geworden. Gelukkig gaan we op dit stuk wel kunnen doorrijden. Ik heb wel altijd een kabel bij zodat een tractor me in geval van nood uit de modder kan trekken. Je weet maar nooit.” Het stro valt langs de achterkant van de maaidorser op het veld. Nadat het enkele dagen heeft kunnen drogen wordt het in grote balen geperst en kan het gebruikt worden als vloerbedekking in de stal.
 
 
9-bewerkt.jpg
 
16:00     We gaan langs bij Jan, die enkele kilometers verder aan het dorsen is. Deze landbouwer koos ervoor om het stro door de maaidorser te laten hakselen, zodat het in kleine stukjes op het veld valt. Dit gehakselde stro wordt dan gebruikt als bodembemesting. Tijdens het uurtje dat we naast Jan zitten werd hij zo’n twintig keer gebeld. Klanten, maar ook de chauffeurs hebben hem nodig. Een losgebroken ketting bijvoorbeeld, of een wiel dat losgekomen is van de kar waarop het maai-element stond. Jan heeft gelukkig een oortje in waardoor hij kan bellen terwijl hij de maaidorser bestuurt. Wie zegt dat mannen niet kunnen multitasken?
 
17:00     Wanneer de opslagruimte in de maaidorser vol is, moet hij ‘lossen’. De buis schuift uit en de graankorrels worden in de wagen van de landbouwer overgebracht. “Het is een rampjaar voor de landbouw. We dorsen nu gemiddeld zo’n 6000 à 7000 kg gerst per hectare. Vorig jaar was een opbrengst van 11 ton per hectare geen uitzondering”, vertelt Jan. “Dat betekent dat veel boeren verlies maken aan deze gerstoogst.”
 
11-bewerkt.jpg
 
22:00     De vier chauffeurs die voor Jan werken zijn allemaal terug aangekomen bij de hangar in Miskom. Tijdens de tarwe oogst wordt er soms de hele nacht door gedorst, maar bij gerst wordt dit niet gedaan omdat deze gevoeliger is voor vocht en dus bij voorkeur in volle zon geoogst wordt. Het zit erop voor vandaag. Maar, niemand gaat naar huis voor de brandstoftank gevuld is, de stuurcabine gestofzuigd is en de ramen gewassen zijn. Propere mannen!
Aangemaakt op 13:48 11/07/2016 Laatst aangepast op 09:20 11/08/2016